mùa xuân năm 20 tuổi

Đây là những cành jasmin d'hiver, trong vườn nhỏ, mới điểm một vài bông hoa.

photo: jasmin d'hiver
17/01/2026
dtk@hdc.com

Cũng như hoa forthysia ở xứ Pháp lạnh lẽo này, mỗi năm tôi vẫn ngóng chờ, vào cuối mùa đông, thay cho những đóa mai vàng rực rỡ ở quê xưa.

Thời gian như vó câu qua kẽ cửa, thế là đã 3/4 cuộc đời phiêu bạc.

Sáng nay, nhớ nhà vô hạn. Nhớ mẹ hiền. Ôi, người ta bao giờ cũng ngu xuẩn như thế. Mất mẹ rồi mới biết thương nhớ mà thôi.

Cũng như thấy mất quê hương, khi quê hương không còn nữa.

Buổi sớm, xem qua loa mấy trang Facebook, hình như mỗi ngày càng thêm quay cuồng, như con vụ tuổi thơ. 

Chợt thấy nhan đề một bài thơ:

"Mùa Xuân Của Một Người"
(*)

Và 4 câu đầu:

1.
"Chiều cuối năm ngồi trên tầng phố cũ
Trời quê hương nhiều mây trắng sa mù
Hai mươi tuổi những ngày nuôi mộng nhỏ
Đã xanh rồi cây trái mọc suy tư"

𝐍𝐠𝐮𝐲ễ𝐧 𝐍𝐡𝐨 𝐒𝐚 𝐌ạ𝐜 là ai vậy? Nghe như tên bạn từ tiền kiếp.

Trời ơi, chỉ mới 20 tuổi thôi sao. Ngày tôi lên đường xa quê, tôi còn nhỏ tuổi hơn bạn. Rồi nay, vẫn biền biệt chưa về.

Đọc tiếp:

2.
"Thân với máu xin thắp làm sương khói
Giữa thời gian tìm vóc dáng con người
Vùng tóc đó tháng ngày qua cỏ úa
Lửa của trời thiêu đốt tuổi hai mươi"

"Người đi tôi cũng lên đường,
Trông ra gió bụi mà thương phong trần"
(Vũ Hoàng Chương)

Vũ Hoàng Chương là thầy môn Việt văn của tôi đó. Chúng ta biết đâu đã học cùng thầy?

Đọc tiếp:

3.

"Đôi mắt trũng hôn vào lòng đất ấm
Nguồn sữa khô đời sống cũng khô cằn
Thiên nhiên vẫn mặt trời trên cao mọc
Người tìm chi khu vườn cũ giá băng"

Chiến tranh khói lửa làm chúng ta già trước tuổi. Làm cho bạn tôi già trước tuổi.

Đọc tiếp:

4.

"Tôi gọi nhỏ tên người sa nước mắt
Sống trên đời vừa đúng hai mươi năm
Máu sẽ khô xin tim này đừng rụng
Giữa hư vô phần mộ nhỏ yên nằm"

Bỗng hốt hoảng đọc hết bài thơ:

5.
"Lũ bạn tôi đứa còng lưng nằm ngủ
Đứa vùng lên trên số phận lưu đày
Mỗi trái tim hằn vết thương chia cắt
Vết nhục này cho con cháu mai sau"

6.
Tôi còn lại nửa mùa xuân phiêu lãng
Giữa lênh đênh tìm nắm một bàn tay
Trời tháng giêng những ngày sầu nổi gió
Nhớ Sài Gòn thương Hà Nội mây bay."

Không thấy ghi năm sáng tác. Một câu hỏi lóe lên: <19 bao nhiêu?>

Tôi nhào vô Google tìm, ngày sinh tháng đẻ của 𝐍𝐠𝐮𝐲ễ𝐧 𝐍𝐡𝐨 𝐒𝐚 𝐌ạ𝐜: (1944-1964)

Không khỏi bàng hoàng. 

Nguyễn Nho Sa Mạc (1944-1964)

Câu thơ cuối trong khổ thứ tư, vang lên như một lời linh cảm:

"Giữa hư vô phần mộ nhỏ yên nằm"

Bạn tôi chết đúng năm 20 tuổi: (1944-1964).

----
Ghi chú:
(*) Lê Hoàng Tuấn Kiệt
https://www.facebook.com/share/p/17JfvmXzQn/